Skip to content

1. ื ื™ื”ื•ืœ ืงื‘ืฆื™ื ื•ืชื™ืงื™ื•ืช

  • ls โ€“ ืจืฉื™ืžืช ืงื‘ืฆื™ื ls ls -l # ืžืคื•ืจื˜ ls -a # ื›ื•ืœืœ ืงื‘ืฆื™ื ืžื•ืกืชืจื™ื
  • cd โ€“ ืฉื™ื ื•ื™ ืชื™ืงื™ื™ื” cd /path/ืœืกืคืจื™ื” cd .. # ืขืœื™ื™ื” ืชื™ืงื™ื™ื” ืื—ืช ืœืžืขืœื” cd ~ # ื—ื–ืจื” ืœืชื™ืงื™ื™ืช ื”ื‘ื™ืช
  • cp โ€“ ื”ืขืชืงืช ืงื‘ืฆื™ื cp file1.txt file2.txt cp -r dir1/ dir2/ # ื”ืขืชืงืช ืชื™ืงื™ื™ื” ืจืงื•ืจืกื™ื‘ื™ืช
  • mv โ€“ ื”ืขื‘ืจื” ืื• ืฉื™ื ื•ื™ ืฉื mv file1.txt /tmp/ mv old.txt new.txt
  • rm โ€“ ืžื—ื™ืงืช ืงื‘ืฆื™ื/ืชื™ืงื™ื•ืช rm file.txt rm -r dir/ # ืžื—ื™ืงืช ืชื™ืงื™ื™ื” ืจืงื•ืจืกื™ื‘ื™ืช rm -f file.txt # ืžื—ื™ืงื” ื‘ื›ื•ื—
  • mkdir โ€“ ื™ืฆื™ืจืช ืชื™ืงื™ื™ื” mkdir new_folder mkdir -p path/to/folder # ื™ืฆื™ืจืช ืชื™ืงื™ื•ืช ืื‘ ืื ืื™ืŸ
  • rmdir โ€“ ืžื—ื™ืงืช ืชื™ืงื™ื™ื” ืจื™ืงื” rmdir empty_folder
  • touch โ€“ ื™ืฆื™ืจืช ืงื•ื‘ืฅ ืจื™ืง ืื• ืขื“ื›ื•ืŸ ื–ืžืŸ touch file.txt
  • cat โ€“ ื”ืฆื’ืช ืชื•ื›ืŸ ืงื•ื‘ืฅ cat file.txt
  • tree โ€“ ื”ืฆื’ืช ืขืฅ ืชื™ืงื™ื•ืช tree tree -a # ื›ื•ืœืœ ืงื‘ืฆื™ื ืžื•ืกืชืจื™ื

2. ื“ื™ืกืง ื•ืžืขืจื›ืช ืงื‘ืฆื™ื

  • df โ€“ ืฉื™ืžื•ืฉ ื‘ื“ื™ืกืง df -h # ืงืจื™ื ืœื‘ื ื™ ืื“ื
  • du โ€“ ื’ื•ื“ืœ ืชื™ืงื™ื•ืช/ืงื‘ืฆื™ื du -sh folder/ du -sh * # ื’ื•ื“ืœ ื›ืœ ื”ืคืจื™ื˜ื™ื
  • mount / umount โ€“ ื”ืจื›ื‘ื”/ืคืจื™ืงื” ืฉืœ ื“ื™ืกืง mount /dev/sdb1 /mnt/usb umount /mnt/usb
  • chmod โ€“ ืฉื™ื ื•ื™ ื”ืจืฉืื•ืช chmod 755 script.sh chmod +x script.sh # ื”ืคื•ืš ืœืงื•ื‘ืฅ ื”ืจืฆื”
  • chown โ€“ ืฉื™ื ื•ื™ ื‘ืขืœื•ืช chown user:group file.txt
  • ln โ€“ ื™ืฆื™ืจืช ืงื™ืฉื•ืจื™ื ืกืžื ื˜ื™ื™ื ืื• ืงืฉื™ื—ื™ื ln -s target link # ืงื™ืฉื•ืจ ืกืžื ื˜ื™ ln file1 file2 # ืงื™ืฉื•ืจ ืงืฉื™ื—

3. ืžื™ื“ืข ื•ื ื™ื”ื•ืœ ืžืขืจื›ืช

  • uname โ€“ ืžื™ื“ืข ืขืœ ื”ืžืขืจื›ืช uname -a
  • whoami โ€“ ื”ืžืฉืชืžืฉ ื”ื ื•ื›ื—ื™ whoami
  • uptime โ€“ ื–ืžืŸ ืคืขื™ืœื•ืช ืžืขืจื›ืช uptime
  • top / htop โ€“ ืชืฆื•ื’ืช ืชื”ืœื™ื›ื™ื top htop
  • ps โ€“ ืชืžื•ื ืช ืžืฆื‘ ืฉืœ ืชื”ืœื™ื›ื™ื ps aux ps -ef | grep python
  • kill / killall โ€“ ืขืฆื™ืจืช ืชื”ืœื™ื›ื™ื kill 1234 killall firefox
  • date / timedatectl โ€“ ื”ืฆื’ืช ืื• ืฉื™ื ื•ื™ ืชืืจื™ืš/ืฉืขื” date sudo timedatectl set-time "2025-09-21 12:00:00"
  • shutdown / reboot โ€“ ื›ื™ื‘ื•ื™/ืืชื—ื•ืœ sudo shutdown -h now sudo reboot

4. ืจืฉืช

  • ping โ€“ ื‘ื“ื™ืงืช ื—ื™ื‘ื•ืจ ping google.com ping -c 4 google.com # ืฉืœื™ื—ืช 4 ื—ื‘ื™ืœื•ืช
  • ifconfig / ip addr โ€“ ืžืžืฉืงื™ ืจืฉืช ifconfig ip addr
  • netstat / ss โ€“ ื—ื™ื‘ื•ืจื™ ืจืฉืช netstat -tuln ss -tuln
  • traceroute โ€“ ืžืขืงื‘ ืื—ืจ ื ืชื™ื‘ ื—ื‘ื™ืœื•ืช traceroute google.com
  • nslookup / dig โ€“ ืฉืื™ืœืชืช DNS nslookup google.com dig google.com

5. ื—ื™ืคื•ืฉ ืงื‘ืฆื™ื

  • find โ€“ ื—ื™ืคื•ืฉ ืงื‘ืฆื™ื/ืชื™ืงื™ื•ืช find /path -name "*.txt" find . -type d -name "backup"
  • grep โ€“ ื—ื™ืคื•ืฉ ื˜ืงืกื˜ ื‘ืชื•ืš ืงื‘ืฆื™ื grep "ืฉืœื•ื" file.txt grep -r "error" /var/log grep -i "warning" file.txt
  • locate โ€“ ื—ื™ืคื•ืฉ ืžื”ื™ืจ ื‘ืืžืฆืขื•ืช ืžืกื“ ื ืชื•ื ื™ื locate file.txt

6. ืืจื›ื™ื•ืŸ ื•ื“ื—ื™ืกื”

  • tar โ€“ ืืจื›ื™ื•ืŸ ื•ืคืจื™ืกื” tar -cvf archive.tar folder/ tar -xvf archive.tar tar -czvf archive.tar.gz folder/ tar -xzvf archive.tar.gz
  • zip / unzip โ€“ ื“ื—ื™ืกื”/ืคื™ืจื•ืง zip archive.zip file1 file2 unzip archive.zip
  • gzip / gunzip โ€“ ื“ื—ื™ืกืช ืงื•ื‘ืฅ ื™ื—ื™ื“ gzip file.txt gunzip file.txt.gz

7. ื ื™ื”ื•ืœ ื—ื‘ื™ืœื•ืช (Debian/Ubuntu)

  • apt โ€“ ื”ืชืงื ื”, ืขื“ื›ื•ืŸ, ื”ืกืจื” sudo apt update sudo apt install package sudo apt remove package sudo apt upgrade
  • dpkg โ€“ ื ื™ื”ื•ืœ ื—ื‘ื™ืœื•ืช ืžืงื•ืžื™ื•ืช dpkg -i package.deb dpkg -r package

8. ื‘ืกื™ืกื™ Bash

  • ืžืฉืชื ื™ื name="ื™ืฉืจืืœ" echo "ืฉืœื•ื $name"
  • ืชื ืื™ื if [ -f "file.txt" ]; then echo "ื”ืงื•ื‘ืฅ ืงื™ื™ื" else echo "ืœื ื ืžืฆื" fi
  • ืœื•ืœืื•ืช for i in 1 2 3; do echo "ืžืกืคืจ $i" done
  • ืคื•ื ืงืฆื™ื•ืช my_function() { echo "ืฉืœื•ื $1" } my_function ืขื•ืœื
  • ืงืœื˜ ืžื”ืžืฉืชืžืฉ read -p "ื”ื›ื ืก ืืช ืฉืžืš: " name echo "ืฉืœื•ื $name"

ื›ืชื™ื‘ืช ืชื’ื•ื‘ื”

ื”ืื™ืžื™ื™ืœ ืœื ื™ื•ืฆื’ ื‘ืืชืจ. ืฉื“ื•ืช ื”ื—ื•ื‘ื” ืžืกื•ืžื ื™ื *